Siedliskowa rola drzew – czym jest DMH?

Każdy z nas mijał już drzewa z zaskakującymi „dziurami” w pniach lub ciekawymi naroślami, zastanawiając się, czy nie są chore… Absolutnie nie, wręcz przeciwnie! Ma nawet nazwę: dendro-mikrosiedliska.

Utworzony z połączenia „ dendro ”, które pochodzi od greckiego „ dendron ”, co oznacza drzewo i „ mikro ”, co oznacza mały, jest zespołem małych leśnych struktur, które stanowią miejsce życia fauny, flory i grzybów. Czas tworzenia się dendro-mikrosiedliska jest bardzo zróżnicowany w zależności od jego charakteru, może wynosić od kilku sekund do kilkudziesięciu lat. Drzewa posiadające co najmniej jedno mikrosiedlisko dendro nazywane są „drzewami siedliskowymi”. Wygląd tych mikrosiedlisk jest silnie powiązany z wiekiem i średnicą drzewa: im drzewo jest starsze i ma większą średnicę, tym znacznie wzrasta różnorodność i liczebność mikrosiedlisk dendro. Angielskie badanie wykazało, że mniej niż 1% dębów szypułkowych ( Quercus robur ) w wieku poniżej 100 lat ma próchnicę, podczas gdy liczba ta wzrasta do 50% w przypadku dwu-, a nawet potrójnych stulatków. Wszystkie osobniki w wieku powyżej 400 lat mają co najmniej jedno mikrosiedlisko dendro. Jest to zatem najstarsze i największe drzewo, które prawdopodobnie będzie wspierać mikrosiedliska dendro. Charakter drzewa również odgrywa rolę w rozmieszczeniu tych siedlisk, przy czym drzewa iglaste mają na ogół mniej mikrosiedlisk dendro niż drzewa liściaste.

Istnieje 7 typów mikrosiedlisk dendro:

Wnęki to dziury w drewnie. Na pniu, u podstawy drzewa lub w misce powstają one albo przez owady saproksyliczne, albo przez zwierzęta, takie jak ptaki kopiące, albo w wyniku procesów rozkładu drewna. Wnęki te odgrywają ważną rolę dla awifauny i nietoperzy, ale także dla grzybów, takich jak Phellinus solidus , gatunek drzewożerny żywiący się drewnem, czy chrząszcze, w tym dzięcioł brunatny ( Osmoderma eremita ), który jest szczególnie zagrożony.
Rany i odsłonięte drewno są punktami wejścia dla grzybów. Powstają w wyniku efektów mechanicznych, takich jak pękanie pnia lub korony przez wiatr, śnieg, mróz, pożary lub ciągnięcie drewna. Przykładowo jamy z wydzielonymi szczelinami szczególnie sprzyjają odpoczynkowi, rozmnażaniu się lub zimowaniu niektórych nietoperzy oraz zakładaniu gniazd ptaków.
Martwe drewno w koronie stanowi doskonałe siedlisko dla owadów, zwłaszcza chrząszczy kserotermofilnych, które wymagają ciepłego i suchego środowiska. Znajduje tam schronienie wiele grzybów, porostów, ale także owadów i larw, co przyciąga ptaki w poszukiwaniu pożywienia.
Wzrosty powstają w wyniku ataku pasożytów lub drobnoustrojów, takich jak czeczota drzewna, rak bakteryjny lub miotły czarownic, które są pochodzenia pasożytniczego (inne gatunki roślin, bakterie, grzyby itp.).